Klimatyzator kojarzy się z upałami, ale wiele klimatyzatorów typu split ma też tryb grzania. Zimą mogą więc zastąpić albo uzupełnić inne ogrzewanie. Sprawdziliśmy na danych z etykiet energetycznych, ile kosztuje grzanie klimatyzatorem, jak radzi sobie on z mrozem i kiedy takie ogrzewanie ma sens.
Najważniejsze informacje
- Klimatyzator split z funkcją grzania działa jak pompa ciepła: pobiera ciepło z powietrza na zewnątrz i oddaje je w pomieszczeniu.
- Z 1 kWh prądu daje kilka kWh ciepła. Średnią sprawność w sezonie grzewczym pokazuje na etykiecie energetycznej współczynnik SCOP.
- Przykład z etykiety: Samsung AR09TXFCAWKN (SCOP 4,0) zużywa w umiarkowanym sezonie grzewczym 735 kWh, czyli ok. 750 zł. Grzejnik elektryczny potrzebowałby na tę samą ilość ciepła ok. 2940 kWh, czyli ok. 3000 zł.
- Gdy na zewnątrz robi się zimniej, sprawność grzania spada. Zakres pracy zależy od modelu: niektóre klimatyzatory grzeją do −30°C, inne kończą pracę ok. −15°C.
- Zimą jednostka zewnętrzna co jakiś czas się odszrania. W klimatyzatorach Samsung trwa to 5–12 minut i w tym czasie urządzenie nie grzeje.
- Koszty liczymy przy cenie 1,02 zł brutto za kWh (taryfa G11, 2026 r.).
Jak klimatyzator grzeje?
Klimatyzator z funkcją grzania to w praktyce pompa ciepła typu powietrze-powietrze. Mitsubishi Electric nazywa zresztą swoje klimatyzatory w ten sposób w cenniku. Latem urządzenie zabiera ciepło z pokoju i oddaje je na zewnątrz. W trybie grzania działa odwrotnie: jednostka zewnętrzna pobiera ciepło z powietrza na zewnątrz, a jednostka wewnętrzna oddaje je do pomieszczenia.
Dlatego klimatyzator daje więcej ciepła, niż zużywa prądu. Ile więcej, opisują dwa wskaźniki:
- COP: sprawność w określonych warunkach. Na przykład Mitsubishi MSZ-RW25VG według karty technicznej daje 3,2 kW ciepła przy poborze 0,58 kW, czyli ok. 5,5 kW ciepła z 1 kW prądu.
- SCOP: sprawność uśredniona dla całego sezonu grzewczego, z cieplejszymi i zimniejszymi dniami. To ją podaje etykieta energetyczna. Dla Mitsubishi MSZ-RW25VG SCOP wynosi 5,2.
Grzejnik elektryczny, olejowy czy termowentylator ma dla porównania sprawność ok. 1: z 1 kWh prądu daje 1 kWh ciepła.
Co mówi etykieta energetyczna o grzaniu?
Etykiety klimatyzatorów reguluje unijne rozporządzenie 626/2011. Producent musi podać sprawność grzania dla umiarkowanego sezonu grzewczego. Dane dla sezonu ciepłego i chłodnego może podać dobrowolnie. Sezony różnią się warunkami obliczeniowymi:
| Sezon grzewczy | Temperatura obliczeniowa na zewnątrz | Godziny grzania w roku |
|---|---|---|
| umiarkowany (obowiązkowy na etykiecie) | −10°C | 1400 |
| chłodny | −22°C | 2100 |
| ciepły | +2°C | 1400 |
Etykieta podaje dla każdego sezonu trzy liczby: obciążenie obliczeniowe (zapotrzebowanie na ciepło w kW), SCOP i roczne zużycie prądu na grzanie w kWh. Polskie zimy bywają chłodniejsze niż założone w sezonie umiarkowanym −10°C. Jeśli producent podaje dane dla sezonu chłodnego, lepiej oddają one nasze warunki.
Ile kosztuje ogrzewanie klimatyzatorem?
Weźmy klimatyzator Samsung AR09TXFCAWKN z unijnej bazy EPREL. Dla umiarkowanego sezonu grzewczego etykieta podaje obciążenie obliczeniowe 2,1 kW, SCOP 4,0 i zużycie 735 kWh prądu rocznie. Według rozporządzenia ten sezon to 1400 godzin, więc klimatyzator dostarcza w nim ok. 2940 kWh ciepła (2,1 kW × 1400 h). Tyle samo ciepła policzyliśmy dla pozostałych urządzeń:
| Urządzenie | Zużycie prądu w sezonie | Koszt przy 1,02 zł/kWh |
|---|---|---|
| grzejnik elektryczny (sprawność ok. 1) | ok. 2940 kWh | ok. 2999 zł |
| klimatyzator Samsung AR09TXFCAWKN (SCOP 4,0) | 735 kWh | ok. 750 zł |
| klimatyzator Mitsubishi MSZ-RW25VG (SCOP 5,2) | ok. 565 kWh | ok. 577 zł |
W tym przykładzie klimatyzator z SCOP 4,0 grzeje o ok. 75% taniej niż grzejnik elektryczny, a różnica to ok. 2250 zł w sezonie.
Na godzinę wygląda to tak: Mitsubishi MSZ-RW25VG w warunkach nominalnych daje 3,2 kW ciepła przy poborze 0,58 kW, co kosztuje ok. 0,59 zł. Grzejnik elektryczny o mocy 3,2 kW kosztowałby w tym czasie ok. 3,26 zł.
To wyliczenia dla warunków z etykiety. Rzeczywisty koszt zależy od ocieplenia domu, ustawionej temperatury i tego, jak mroźna jest zima.
Czy klimatyzator grzeje w mrozie?
Tak, ale z ograniczeniami. Klimatyzator pobiera ciepło z powietrza na zewnątrz, więc gdy robi się zimniej, jego sprawność grzania spada. Samsung zaleca, żeby przy zbyt małej mocy grzewczej korzystać z dodatkowego źródła ciepła.
Ważny jest zakres pracy, który podaje producent:
- Mitsubishi MSZ-RW z jednostką MUZ-RW…VGHZ (Hyper Heating): grzeje w zakresie od −30°C do +24°C, a pełną moc grzewczą utrzymuje do −25°C. Jednostka zewnętrzna ma wbudowane ogrzewanie tacy.
- Gree Pular: według danych sprzedawców grzeje przy temperaturze zewnętrznej do −15°C.
Jeśli chcesz grzać klimatyzatorem także w mroźne dni, sprawdź przed zakupem dolny zakres pracy w trybie grzania i moc grzewczą przy niskiej temperaturze.
Odszranianie: dlaczego klimatyzator na chwilę przestaje grzać
Gdy na zewnątrz jest zimno i wilgotno, na wymienniku jednostki zewnętrznej osadza się szron. Klimatyzator co jakiś czas go usuwa. Według Samsunga odszranianie trwa 5–12 minut. Na wyświetlaczu pojawia się wtedy kod „df”, a z jednostki zewnętrznej może się unosić para. W tym czasie klimatyzator nie grzeje, żeby nie nawiewać zimnego powietrza.
Po włączeniu grzania wentylator jednostki wewnętrznej może też przez 3–5 minut nie ruszać. Samsung wyjaśnia, że urządzenie najpierw się nagrzewa, żeby nie nawiewać zimnego powietrza. To normalne zachowanie, a nie usterka.
Kiedy ogrzewanie klimatyzatorem się opłaca?
- Zamiast grzejników elektrycznych. Jeśli dogrzewasz pokój farelką, grzejnikiem olejowym albo konwektorem, klimatyzator zużyje na to samo ciepło kilka razy mniej prądu.
- Jesienią i wiosną. Gdy na zewnątrz nie ma mrozu, klimatyzator pracuje z wysoką sprawnością i może zastąpić włączanie całego ogrzewania.
- Jako główne ogrzewanie domu tylko po przemyśleniu: potrzebny jest model pracujący w mrozie i odpowiednio dobrana moc. Jeśli liczysz na dotację z programu Czyste Powietrze, sprawdź warunki na czystepowietrze.gov.pl. Dofinansowanie obejmuje tylko pompy ciepła z listy ZUM.
Czy grzanie klimatyzatorem będzie tańsze od gazu albo ciepła z sieci miejskiej, zależy od Twoich taryf i instalacji. Porównaj koszt 1 kWh ciepła z rachunków z wyliczeniem dla klimatyzatora.
Klimatyzatory przenośne to osobna kategoria. O różnicach piszemy w poradniku Klimatyzator przenośny czy split.
Pytania i odpowiedzi
Czy ogrzewanie klimatyzatorem się opłaca?
W porównaniu z grzejnikiem elektrycznym tak. Klimatyzator Samsung AR09TXFCAWKN zużywa według etykiety 735 kWh w sezonie grzewczym (ok. 750 zł), a grzejnik elektryczny na tę samą ilość ciepła ok. 2940 kWh (ok. 3000 zł). Porównanie z gazem zależy od taryf.
Ile prądu zużywa klimatyzator przy grzaniu?
Roczne zużycie na grzanie podaje etykieta energetyczna. Dla Samsunga AR09TXFCAWKN to 735 kWh w umiarkowanym sezonie grzewczym. Godzina pracy Mitsubishi MSZ-RW25VG w warunkach nominalnych to pobór 0,58 kW, czyli ok. 0,59 zł.
Do jakiej temperatury klimatyzator grzeje?
Zależy od modelu. Mitsubishi MSZ-RW z jednostką Hyper Heating grzeje do −30°C i utrzymuje pełną moc do −25°C. Tańsze modele, np. Gree Pular, według danych sprzedawców grzeją do ok. −15°C.
Co to jest SCOP?
To sezonowy współczynnik sprawności grzania. Mówi, ile kWh ciepła klimatyzator daje średnio z 1 kWh prądu w ciągu sezonu grzewczego. Na przykład SCOP 4,0 oznacza ok. 4 kWh ciepła z 1 kWh prądu.
Dlaczego klimatyzator przestaje grzać na kilka minut?
Najczęściej z powodu odszraniania jednostki zewnętrznej. W klimatyzatorach Samsung trwa ono 5–12 minut, a na wyświetlaczu pojawia się kod „df”. Po zakończeniu urządzenie wraca do grzania.
Dlaczego po włączeniu grzania klimatyzator nie dmucha?
Wentylator jednostki wewnętrznej może przez 3–5 minut nie ruszać, bo urządzenie najpierw się nagrzewa. Dzięki temu nie nawiewa zimnego powietrza.
Czy klimatyzatorem można ogrzać cały dom?
Można, jeśli moc i zakres pracy klimatyzatora są dobrane do domu i zimowych temperatur. Przy mrozach sprawność spada, dlatego do głównego ogrzewania wybiera się modele pracujące w niskich temperaturach, a przy zbyt małej mocy potrzebne jest dodatkowe źródło ciepła.
